Agata Łotowska | 2017-03-28

Podążając za… – czyli o dobrych rozmowach z kandydatami

Zapomnijmy o podejściu do rekrutacji, jak do przesłuchania według określonego szablonu, a otwórzmy się na rozmowę i poznanie kandydata jako specjalisty i człowieka.

 

Dlaczego o tym piszę?

Pomysł na napisanie artykułu na ten temat pojawiał się w mojej głowie już wielokrotnie. Ostatnia rozmowa z koleżanką „po fachu” dała mi do zrozumienia, jak jest to ważny wątek i jak my – rekrutrzy zapominamy czasem, że nasza praca to praca z człowiekiem, a nasze umiejętności komunikacyjne, otwartość na drugą osobę, aktywne słuchanie, ciekawość to nasze najważniejsze narzędzia pracy, które powinniśmy permanentnie rozwijać. Niestety wielu bardzo dobrych specjalistów, z ogromnym potencjałem zapomniało o tym i nadal prowadzi spotkanie z kandydatem jak serię pytań do odhaczenia. „Proszę opowiedzieć coś o sobie”, „Dlaczego mamy Pana/Panią zatrudnić?”, „Proszę wymienić 3 mocne/słabe strony”, „Proszę opisać co Pana/Panią motywuje/demotywuje” i tak dalej… Seria pytań wystrzelona do kandydata niczym z karabinu maszynowego. Jedno zdanie odpowiedzi i idziemy dalej. Pytanie tylko, czy w tej „strzelance” dajemy sobie i naszemu rozmówcy realną szansę na poznanie siebie, czy „strzelamy sobie w kolano” już na wstępie?

Rozpoczynając pracę w rekrutacji pracowników zadałam sobie pytanie: „Jakim specjalistą chcę być”. Ponieważ jestem ogromnie ciekawa ludzi i wierzę w ich potencjał uważałam, że zadaniem rekrutera jest danie kandydatowi możliwości na jak najlepsze zaprezentowanie się podczas spotkania. Nikt inny, jak prowadzący spotkanie jest sterem tego okrętu i od jakości jego pytań zależeć będzie, na ile dowiemy się z jakim specjalistą i człowiekiem rozmawialiśmy przez ostatnie kilkadziesiąt minut. Na pewno nie pomogą nam w tym standaryzowane, suche, bezduszne pytania stosowane od wielu wielu lat.

Rynek pracy zmienia się w dynamicznym tempie, zmieniły się firmy, z każdym rokiem coraz bardziej doceniamy znaczenie kultury organizacji oraz działań Employer Branding w HR. Pora na zmianę w rozmowach rekrutacyjnych.

 

Zróbmy z wywiadów rekrutacyjnych prawdziwą rozmowę, stwórzmy atmosferę wzajemnego poznania i wymiany wiedzy. Dostarczmy pracodawcy trafnej kandydatury zarówno pod kątem merytorycznym, jak i osobowościowym a kandydatowi prawdziwego, dobrego candidate experience.

 

Sens spotkania rekrutacyjnego

Wpisuję w Google hasło „rozmowa rekrutacyjna”. Pierwsze wyniki wyszukiwania podpowiadają artykuły: „Najczęściej zadawane pytania…”, „100 pytań, które mogą być zadane…”, „10 pytań, które warto zadać…” i w każdym gotowe odpowiedzi: Pamiętaj kandydacie, mów o słabych stronach, które w rzeczywistości są pozytywne, odpowiadaj neutralnie, co cię demotywuje – opowiedz o tym, co nie jest bezpośrednio związane ze stanowiskiem pracy, na które aplikujesz... Czytając owe poradniki mam wrażenie, że pod tymi wskazówkami kryje się jeszcze jedna rada: Zapomnij o sobie. O swoim charakterze, temperamencie, preferencjach zawodowych. Wyucz się regułek na pamięć, a dostaniesz pracę! Czy naprawdę w idealnej firmie na wymarzonym stanowisku, odpowiadającym kompetencyjnie,  w zespole, do którego pasujesz? To się okaże w praniu…

Celem spotkania rekrutacyjnego jest (a przynajmniej w założeniu powinno być) jak najlepsze poznanie naszego rozmówcy. Niestety bardzo często stosujemy nadal te same, standaryzowane, często zamknięte, nic nie wnoszące w rzeczywistości pytania, na które kandydat mógł wcześniej przygotować się otwierając pierwszy lepszy artykuł w Internecie.  A czy tak naprawdę szukamy kandydata, który poprawnie i według znanego wszystkim klucza odpowie na nasze pytania? Nie!

 

Rekruter de facto pracuje dla dwóch klientów: dla kandydata, by ocenić, czy w przypadku otrzymania pracy w danej firmie, na danym stanowisku i w danym zespole czułby się jak ryba w wodzie oraz dla managera / pracodawcy by ten zyskał pracownika o takich kompetencjach i umiejętnościach, jakich potrzebuje, który bez problemu odnajdzie się i zaaklimatyzuje w zespole i firmie. Jeżeli rekruter idealnie sparuje oczekiwania swoich klientów, wtedy możemy mówić o sukcesie. Mamy oczekiwany efekt. Zadowolenie, lojalność, stabilność, rozwój, efektywność.

 

Słuchaj, podążaj za i zadawaj pytania…

Tak powinna brzmieć pierwsza i podstawowa zasada współczesnych rozmów z Kandydatami. Dlaczego? Bo nie poszukujemy jedynie zbioru pożądanych kompetencji skumulowanych w jednej osobie, ale poszukujemy osoby, która:

  • Będzie pasować do kultury organizacji,
  • Zaadaptuje się i będzie uzupełniać się osobowościowo z członkami zespołu,   
  • Szybko poczuje i stanie się częścią całej firmy, a co za tym idzie będzie kolejnym ambasadorem marki pracodawcy na zewnątrz.

Niezaprzeczalnie jest, że istnieje grupa pytań, które muszą paść na każdej rozmowie kwalifikacyjnej, jak powód rezygnacji z ostatniego miejsca pracy, argumenty za aplikacją na określone stanowisko czy pytania formalne o dyspozycyjność, preferowaną formę zatrudnienia, itd. i słusznym jest zadawać je w określonej formie.

Najbardziej efektywnym podejściem do rozmowy rekrutacyjnej jest uznanie wymaganych standaryzowanych pytań jako klamry pozwalającej na poprowadzenie spotkania w sposób właściwy oraz zgodny z przyjętymi dobrymi praktykami. Natomiast aspekty osobowościowe, preferowane zachowania w środowisku pracy, forma komunikacji, styl pracy to tematy, które najlepiej poznamy kiedy przyjmiemy formę rozmowy, a nie przesłuchania z Kandydatem. Rozmowy, podczas której dominuje aktywne słuchanie, zadawanie otwartych pytań, podążanie za tym co mówi druga osoba, reagowanie na słowa i mowę ciała, a przede wszystkim czysta ciekawość kim jest człowiek siedzący naprzeciwko nas, co go interesuje, motywuje, inspiruje, jaki potencjał w nim drzemie ale również co może być dla niego trudne, warte doszkolenia, zniechęcające.

 

Jak to działa?

Pytania otwarte

Bardzo często prowadząc rozmowy kwalifikacyjne rekruterzy posługują się pytaniami zamkniętymi. Tak zostaliśmy tego nauczeni. Są przypadki, kiedy ta forma pytań jest najlepsza, jak na przykład weryfikacja technicznych umiejętności. Przy części spotkania, którą nazywam „osobowościową” warto popracować nad umiejętnością zadawania przede wszystkim pytań otwartych. Zamiana pytania zamkniętego na otwarte pozwala odnieść się kandydatowi do realnej sytuacji z poprzedniego miejsca pracy, opisać ją dokładnie, wymienić dobre i słabe elementy, opowiedzieć o swoich zachowaniach, emocjach, sposobach reagowania i działania.

Zamiast pytania „Lubisz pracę zespołową?” zapytaj „Opowiedz mi proszę o pracy w twoim zespole” a potem…

...podążanie za tym, co mówi kandydat

Kandydat udzieli nam odpowiedzi, za którą dziękujemy i nie kontynuujemy wątku. A naprawdę warto czasami poznać szczegóły, dzięki którym dowiemy się, jaki tok rozumowania przyjmuje, co sobie ceni a co nie, jak radzi sobie w różnych sytuacjach, jaki po prostu jest w codziennej pracy. Przykładowo (rozmowa fikcyjna):

Kandydat: „Do tej pory pracowałam w małych zespołach. Każdy z nas miał przypisane własne zadania, które realizowaliśmy samodzielnie. Raz w tygodniu omawialiśmy wspólnie zrealizowane projekty.”  

Rekruter: „Powiedziałaś, że pracowałaś w małych zespołach. Co to dokładnie oznacza?”

Kandydat: „W ostatnim miejscu pracy były nas 2 osoby, wcześniej pracowałam w 4 osobowym zespole.”

Rekruter: „Jak oceniasz pracę w takim zespole?”

Kandydat: „Bardzo dobrze. Mimo, że każda z osób miała swoje zadania, wiedziałyśmy kto co robi i mogliśmy w przypadku ewentualnej nieobecności zastąpić się wzajemnie. Dzięki temu, że w obecnej pracy jesteśmy we 2, jesteśmy bardzo zgrane, mamy swój wspólny cel, cały czas wymieniamy się opiniami i wiedzą. W dużym zespole nie byłoby już takiej możliwości…”

Rekruter: „Proszę opisz z kim najlepiej współpracowało ci się do tej pory w pracy?”

Kandydat: „Z Weroniką. Jest bardzo podobna do mnie. Jest rozmowna i ma duże poczucie humoru. Ale nie zamęcza swoją osobą. Wie kiedy jest czas na pracę a kiedy na chwilę rozmowy. Jest też bardzo zorganizowana i zawsze informuje mnie o zmianach i nowościach, jakie zachodzą w projektach od razu jak się o tym dowie. Z chęcią dzieli się swoją opinią i wiedzą…”

Rekruter: „Zorganizowana, informuje od razu o zmianach, dzieli się chętnie swoją opinią i wiedzą. To cenisz we współpracownikach, tak? Jakie jeszcze cechy doceniasz u innych w pracy?”

 

Podążając na Kandydatem z jednego wątku możemy wyciągnąć ogromną ilość informacji, a spotkanie przemienia się w swobodną rozmowę złożoną z pytań otwartych a nie przesłuchania typu pytanie – odpowiedź. Kandydat przy takiej formie komunikacji czuje się bardziej naturalnie, mniej się stresuje, jest śmielszy, chętniej i szczerze opowiada o sobie. A na tym nam najbardziej zależy. By poznać prawdziwą osobę, przewidzieć jak będzie się zachowywać po przyjęciu do pracy, czy zaadaptuje się w zespole i firmie oraz jak jej w tym pomóc.   

Autor:
Autor: Agata Łotowska

Agata Łotowska

agata.lotowska@gmail.com


Zawodowo pracuję z ludźmi. Co najważniejsze, nie obok ludzi - a z nimi. W swojej pracy największy nacisk kładę na relacje: z Kandydatami na każdym etapie rekrutacji i selekcji oraz poprzez działania Employer Branding, pracownikami firmy w ramach komunikacji wewnętrznej, Klientami w procesie coachingowym. Szukam i odkrywam potencjały zawodowe, wspieram w procesie poszukiwania pracy, własnym rozwoju, szkolę. Codziennie odbywam wiele rozmów, w których staram się wykorzystywać wykształcenie i umiejętności z psychologii w biznesie, zarządzania, coachingu oraz socjologii w organizacji. Obecnie pracuję na stanowisku Starszy Specjalista ds. Rekrutacji i Employer Branding w branży mediowej oraz Coach. Do pracy przyjeżdżam na miętowym rowerze typu holenderka. Prywatnie spoglądam na świat zza okładek książek, szczególnie fantasy i kryminałów oraz medytuję.
Inne wpisy autora:

Powiązane Artykuły

Rozmowa o pracę - przygotuj się pod okiem profesjonalisty!
2017-11-16
„Rozmowa o pracę to nie teatr, gdzie każdy odgrywa swoje role” - wywiad z ...
2017-01-11
Interview - pytanie o słabe i mocne strony
2016-12-13
Rozmowa o żałobie w miejscu pracy
2016-10-25

ZAPISZ SIĘ DO NEWSLETTERA!


Wydarzenia Zobacz Więcej

Konferencja pt. ,,Rekrutacja / Rewolucja 2018”

Warszawa, Mamaison Hotel Le Regina

Za 3 dni

2017-11-23

Innowacje w HR Conference&Expo

Warszawa, Hotel Marriott

Za 8 dni

2017-11-28

Za 16 dni

2017-12-06

Za 22 dni

2017-12-12